لوله گالوانیزه یکی از پرکاربردترین مقاطع فولادی در صنایع ساختمانی و تأسیساتی است که به دلیل پوشش روی (Zn) مقاومت بالایی در برابر خوردگی و زنگ زدگی دارد. شناخت دقیق مشخصات فنی لوله گالوانیزه نقش مهمی در انتخاب صحیح و افزایش طول عمر پروژه ایفا می کند. عواملی مانند قطر، ضخامت، وزن و نوع گالوانیزاسیون مستقیماً بر عملکرد این لوله ها اثرگذار هستند. از سوی دیگر، قیمت لوله گالوانیزه نیز بر اساس همین مشخصات فنی و شرایط بازار تعیین می شود و بررسی هم زمان آن ها به تصمیم گیری آگاهانه کمک می کند.
مشخصات فنی لوله گالوانیزه چیست؟
مشخصات فنی لوله گالوانیزه مجموعه ای از پارامترهای مهندسی است که کیفیت، دوام و محدوده کاربرد لوله را مشخص می کند. این مشخصات شامل جنس پایه، نوع پوشش روی، ضخامت دیواره، سایز، کلاس وزنی، تحمل فشار و دمای کاری است که همگی در استانداردهای تولید تعریف می شوند.
جنس پایه و پوشش روی (Zn) در لوله گالوانیزه
لوله های گالوانیزه معمولاً از فولاد یا آهن به عنوان جنس پایه تولید می شوند. برای افزایش مقاومت در برابر رطوبت و اکسیژن، سطح لوله با فلز روی (Zinc – Zn) پوشش داده می شود. این پوشش نقش اصلی را در جلوگیری از خوردگی و افزایش طول عمر لوله ایفا می کند.
انواع گالوانیزاسیون
- گالوانیزه گرم: لوله در روی (Zn) مذاب غوطه ور می شود و لایه ای ضخیم و یکنواخت از روی (Zn) بر سطح آن تشکیل می گردد.
- گالوانیزه سرد: پوشش روی (Zn) به روش الکتروشیمیایی اعمال می شود و ضخامت کمتری نسبت به نوع گرم دارد.
ضخامت دیواره و لایه گالوانیزه
ضخامت دیواره لوله یکی از مهم ترین مشخصات فنی است که به طور مستقیم بر استحکام مکانیکی، وزن و تحمل فشار لوله تأثیر می گذارد. همچنین ضخامت لایه گالوانیزه نقش تعیین کننده ای در میزان مقاومت لوله در برابر خوردگی دارد. خواص مکانیکی فولاد پایه لوله های گالوانیزه بر اساس استاندارد ASTM A53 مورد بررسی قرار می گیرد، در حالی که مشخصات و ضخامت پوشش گالوانیزه مطابق با استانداردهای مربوط به پوشش روی تعیین می شود.
سایز، قطر اسمی و قطر خارجی لوله گالوانیزه
لوله های گالوانیزه در سایزهای مختلف تولید می شوند که معمولاً با قطر اسمی (INCH) شناخته می شوند. در مشخصات فنی، علاوه بر قطر اسمی، قطر خارجی (MM) و ضخامت دیواره نیز به صورت دقیق درج می شود تا امکان محاسبات مهندسی فراهم گردد.
کلاس وزنی لوله گالوانیزه (سبک، متوسط، سنگین)
از نظر مشخصات فنی، لوله های گالوانیزه در کلاس های وزنی مختلفی تولید می شوند:
- کلاس سبک (L): ضخامت کمتر و وزن پایین تر
- کلاس متوسط (M): تعادل بین وزن و استحکام
- کلاس سنگین (H): ضخامت و وزن بالاتر برای شرایط کاری سخت
این تقسیم بندی در برخی استانداردها و جداول فنی متداول مورد استفاده قرار می گیرد.
تحمل فشار و دمای کاری لوله گالوانیزه
به دلیل جنس فولادی و پوشش محافظ، لوله های گالوانیزه توانایی تحمل فشار قابل توجه سیالات را دارند. همچنین این لوله ها در بازه مشخصی از دماهای بالا و پایین، خواص مکانیکی خود را حفظ می کنند که این موضوع در مشخصات فنی اهمیت زیادی دارد.
جدول مشخصات فنی لوله فولادی گالوانیزه
بر اساس: ASTM A53 / A53M
| قطر اسمی (NPS) | قطر خارجی (mm) | ضخامت دیواره (Sch 40 – mm) | ضخامت دیواره (Sch 80 – mm) |
|---|---|---|---|
| 1/2 | 21.34 | 2.77 | 3.73 |
| 3/4 | 26.67 | 2.87 | 3.91 |
| 1 | 33.40 | 3.38 | 4.55 |
| 1/5 | 48.26 | 3.68 | 5.08 |
| 2 | 60.33 | 3.91 | 5.54 |
| 3 | 88.90 | 5.49 | 7.62 |
| 4 | 114.30 | 6.02 | 8.56 |
کاربرد: ابعاد، فشارپذیری، طراحی مکانیکی
جدول خواص مکانیکی فولاد پایه
بر اساس: ASTM A53/A53M (Grade A and Grade B)
| گرید | تنش تسلیم (MPa) | استحکام کششی (MPa) | ازدیاد طول (%) |
|---|---|---|---|
| A | ≥ 205 | ≥ 330 | ≥ 20 |
| B | ≥ 240 | ≥ 415 | ≥ 20 |
کاربرد: کنترل کیفیت، آزمون کشش
جدول مشخصات پوشش گالوانیزه
بر اساس: ASTM A123 / ISO 1461
| ضخامت فولاد (mm) | حداقل جرم پوشش (g/m²) | حداقل ضخامت روی (µm) |
|---|---|---|
| < 1.5 | 275 | 40 |
| 1.5 – 3 | 390 | 55 |
| 3 – 6 | 610 | 85 |
| > 6 | 610 | 85 |
کاربرد: مقاومت به خوردگی، دوام
جمع بندی مشخصات فنی لوله گالوانیزه: مشخصات فنی لوله گالوانیزه معیار اصلی برای ارزیابی کیفیت، دوام و قابلیت استفاده این محصول در پروژه های مختلف است. بررسی دقیق پارامترهایی مانند جنس پایه، پوشش روی (Zn)، ضخامت، سایز و کلاس وزنی، از بروز خطاهای فنی و هزینه های اضافی جلوگیری می کند. برای دریافت مشاوره تخصصی، اطلاعات به روز و انتخاب دقیق لوله گالوانیزه متناسب با نیاز پروژه، می توانید از خدمات مجموعه فولاد حامیران استفاده کنید.
