فولاد آلیاژی چیست؟ انواع، استانداردها و کاربردها

استاندارد DIN EN 10020 کشور آلمان و استاندارد BS EN 10020 کشور انگلستان، فولادها را بر اساس ترکیب شیمیایی به سه دسته‌ی فولادهای غیر آلیاژی، فولادهای آلیاژی و فولادهای زنگ نزن تقسیم‌بندی می‌کنند. استاندارد فولاد ISO 4948-1، فولادها را بر اساس ترکیب شیمیایی به دو دسته‌ی آلیاژی و غیر آلیاژی در مقدار عناصر آلیاژی تقسیم‌بندی می‌کند. به عبارت دیگر در فولادهای غیر آلیاژی، مقدار عناصر آلیاژی به مقدار حدی نشان داده شده نمی‌رسد. مطابق استانداردهای فوق، فولادهای زنگ نزن دارای حداقل 10.5 درصد وزنی کروم و حداکثر 1.2 درصد وزنی کربن هستند. این فولادها بر اساس مقدار نیکل و یا یکی از بارزترین خواص فیزیکی و مکانیکی‌شان تقسیم‌بندی می‌شوند که تمامی این فاکتورهای ساختاری، نقش تعیین‌کننده‌ای در برآورد قیمت فولاد آلیاژی و زنگ نزن در بازار دارند.

تقسیم بندی فولادها بر اساس کیفیت

استاندارد ISO 4948-2 فولادهای غیر آلیاژی را به سه دسته پایه (BS)، کیفی (QS) و ویژه (SS) تقسیم کرده در حالی که استاندارهای DIN EN 10020 و BS EN 10020، این فولادها را فقط به دو دسته کیفی و ویژه تقسیم کرده اند. با بررسی دقیق این استانداردها درمی‌یابیم که فولادهای آلیاژی و غیر آلیاژی هر دو به دسته‌های کیفی و ویژه تقسیم می‌شوند و در این میان، دسته‌ی آلیاژی با خواص ویژه دارای ویژگی‌های منحصر به فردی است.

فولادهای پایه غیر آلیاژی

استاندارد ISO 4948-2، نام‌های دیگر فولادهای پایه را فولادهای معمولی و تجاری دانسته و برای تولید آن‌ها الزامات کیفیتی خاصی را لازم نمی‌داند. این فولادها غیر آلیاژی بوده و عملیات حرارتی نمی‌شوند (به جز آنیل کردن، تنش زدایی، نرم کردن و نرمالیز کردن). همچنین خواص فیزیکی و مکانیکی برای حداقل ضخامت یعنی 3 میلی‌متر تا 16 میلی‌متر صادق است.

فولادهای کیفی غیر آلیاژی

فولادهای کیفی غیر آلیاژی به آن دسته از فولادهای غیر آلیاژی اطلاق می‌شود که کنترل ویژه‌ای در تولید آن‌ها صورت می‌پذیرد. کنترل ریز ساختار (اندازه دانه)، کاهش مقدار گوگرد و فسفر، افزایش کیفیت سطوح، بهبود چقرمگی شکست و شکل‌پذیری آن‌ها از جمله این عملیات است. لازم به ذکر است که فرآیندهای کنترل خواص در فولادهای ویژه غیر آلیاژی نسبت به فولادهای کیفی غیر آلیاژی بیشتر است.

اهمیت فولادهای آلیاژی در صنایع مدرن

فولادهای آلیاژی به دلیل ترکیب عناصر مختلف، خواص مکانیکی، فیزیکی و شیمیایی بهتری نسبت به فولادهای کربنی دارند. این فولادها با توجه به نوع و مقدار عناصر آلیاژی، در کاربردهای متنوعی از جمله صنایع خودروسازی، هوافضا، ابزارهای برشی و سازه‌های مقاوم به خوردگی استفاده می‌شوند. انتخاب صحیح ترکیب آلیاژی و فرآیندهای حرارتی مناسب، تأثیر مستقیمی بر عملکرد و دوام این فولادها دارد. با توسعه تکنولوژی، نقش فولادهای آلیاژی در بهینه‌سازی فرآیندهای صنعتی و ساخت مواد پیشرفته بیش از پیش پررنگ‌تر شده است. اگر برای پیشبرد پروژه‌های صنعتی خود به دنبال تضمین کیفیت و مقاومت بالا هستید، برای دریافت مشاوره تخصصی و خرید فولاد آلیاژی استاندارد می‌توانید با کارشناسان فولاد حامیران تماس بگیرید.