موضوع وضع مالیات و عوارض بر صادرات مواد خام و نیمهخام طی سالهای اخیر به یکی از مباحث مهم زنجیره معدن و فولاد تبدیل شده است. هدف اصلی این سیاست، حرکت از صادرات مواد اولیه به سمت تولید محصولات با ارزش افزوده بالاتر عنوان میشود؛ با این حال، فعالان صنعت معتقدند نحوه تعیین عوارض و زمان اجرای آن میتواند مستقیماً بر تولید، صادرات و رقابتپذیری فولاد ایران اثر بگذارد.
عوارض صادراتی چگونه بر زنجیره فولاد اثر میگذارد؟
به گزارش روابط عمومی فولاد حامیران ، محصولاتی مانند سنگآهن، کنسانتره، گندله، آهن اسفنجی و برخی محصولات میانی زنجیره فولاد ممکن است بسته به سیاستهای تجاری و فهرست کالاهای خام و نیمهخام، با مقررات متفاوتی در حوزه صادرات مواجه شوند.
اعمال عوارض میتواند با هدف تأمین نیاز داخل و تشویق تولیدکنندگان به تکمیل زنجیره ارزش انجام شود. در مقابل، اگر میزان عوارض بدون توجه به مازاد تولید، شرایط بازار داخلی و قیمتهای جهانی تعیین شود، احتمال کاهش جذابیت صادرات و محدود شدن بازارهای خارجی وجود دارد.
فولاد خام؛ صادرات یا تبدیل به محصول نهایی؟
یکی از محورهای اصلی این بحث، ایجاد ارزش افزوده بیشتر در داخل کشور است. تبدیل محصولات میانی به مقاطع فولادی، ورقها و فولادهای تخصصی میتواند ارزش اقتصادی بیشتری نسبت به صادرات در مراحل ابتدایی زنجیره ایجاد کند.
با این حال، کارشناسان تأکید دارند که ظرفیت مصرف داخلی، میزان تولید و امکان فروش محصولات نهایی در بازارهای صادراتی نیز باید در سیاستگذاری لحاظ شود.
بازار فولاد در انتظار سیاستهای پایدار صادراتی
برای فعالان بازار، تنها میزان عوارض اهمیت ندارد؛ ثبات و قابلیت پیشبینی مقررات نیز عامل مهمی در قراردادهای صادراتی است. تغییر ناگهانی تعرفهها و محدودیتها میتواند برنامهریزی تولیدکنندگان و صادرکنندگان را دشوار کند.
در نتیجه، سیاست عوارض صادراتی زمانی میتواند به توسعه صنعت فولاد کمک کند که میان تأمین بازار داخلی، جلوگیری از خامفروشی و حفظ قدرت رقابت ایران در بازارهای جهانی تعادل برقرار شود.
