logo
شرکت حامی آلیاژ آسیا (فولاد حامیران)
02163511
02162846000
logo

آشنایی با تفاوت ورق آلیاژی با ورق غیر آلیاژی

آشنایی با تفاوت ورق آلیاژی با ورق غیر آلیاژی

تفاوت ورق آلیاژی با ورق غیر آلیاژی

ورق های فلزی به دو دسته کلی آلیاژی و غیرآلیاژی تقسیم می شوند. تفاوت ورق آلیاژی با ورق غیر آلیاژی در ترکیب شیمیایی آنها است. برای درک عمیق تر تفاوت های این دو نوع ورق، بایستی بدانیم که هر یک از این ورق ها چه هستند و چه ویژگی هایی دارند.

تفاوت ورق آلیاژی با ورق غیر آلیاژی

ورق آلیاژی چیست؟

ورق آلیاژی به ورقی گفته می شود که در ترکیب شیمیایی آن، عمداً عناصری به غیر از فلز پایه اضافه شده باشد. این عناصر می توانند فلزات دیگر یا حتی عناصر غیرفلزی مانند کربن، نیتروژن یا اکسیژن باشند. هدف از افزودن عناصر آلیاژی، بهبود خواص مکانیکی، فیزیکی و شیمیایی ورق است. به عنوان مثال، افزودن کروم به فولاد، مقاومت آن را در برابر خوردگی افزایش می دهد و افزودن نیکل به فولاد، استحکام و چقرمگی آن را بالا می برد.

عناصر ورق آلیاژی

ورق های آلیاژی، محصول خلاقیت مهندسان مواد در ترکیب عناصر مختلف با آهن هستند. در این آلیاژها، هر عنصر نقشی کلیدی ایفا می کند و با دستکاری نسبت های آنها، می توان طیف وسیعی از خواص را مهندسی کرد.

  • کروم: عنصری که درخشش و مقاومت در برابر خوردگی را به ارمغان می آورد. ورق های فولادی ضد زنگ، نمونه ای بارز از قدرت کروم در محافظت از فلز پایه هستند.
  • نیکل: عنصری که چقرمگی و استحکام را به طور چشمگیری افزایش می دهد. این عنصر در آلیاژهای مورد استفاده در صنایع هوافضا و توربین ها نقشی حیاتی دارد.
  • مولیبدن: عنصری که استحکام دمایی بالا را به ارمغان می آورد. ورق های آلیاژی حاوی مولیبدن در کوره ها و مبدل های حرارتی که در معرض گرمای شدید قرار دارند، کاربرد دارند.
  • منگنز: عنصری که استحکام و قابلیت کار سرد را افزایش می دهد. این عنصر در تولید ورق های فولادی با قابلیت شکل پذیری بالا مورد استفاده قرار می گیرد.
  • کربن: عنصری که سختی و انعطاف پذیری را به ارمغان می آورد. میزان کربن، عامل اصلی تعیین کننده گرید فولاد و کاربردهای آن است.

ورق آلیاژی چیست؟

انواع ورق آلیاژی

ورق های آلیاژی، متریال های قدرتمند دنیای فلزات، با ترکیب عناصر مختلف با آهن، توان و استقامت خود را به طور چشمگیری ارتقا می دهند. تنوع این آلیاژها، دنیایی از ورق های منحصر به فرد با خواص و کاربردهای خاص را به ارمغان می آورد. در ادامه با بررسی انواع متداول ورق های آلیاژی، شما را با ویژگی ها و کاربردهای هر یک آشنا می کنیم.

 

  1. دسته بندی بر اساس عنصر آلیاژی پایه

  • فولادهای آلیاژی: رایج ترین نوع ورق آلیاژی، با ترکیب آهن و کربن به همراه عناصر دیگر مانند کروم، نیکل، مولیبدن، منگنز و سیلیسیم. این ورق ها به طور کلی به دو دسته فولادهای کم آلیاژ و پر آلیاژ تقسیم می شوند.
  • فولادهای کم آلیاژ: با محتوای کمتر از 2.5 درصد عناصر آلیاژی، دارای استحکام و چقرمگی متوسط ​​هستند و در ساخت و ساز، لوله ها و پروفیل ها کاربرد دارند. (مانند ST37، ST44، A516)
  • فولادهای پر آلیاژ: با محتوای بیش از 2.5 درصد عناصر آلیاژی، دارای استحکام و سختی بالا، مقاومت در برابر خوردگی و دمای بالا هستند و در صنایع هوافضا، نفت و گاز، و ابزارسازی کاربرد دارند. (مانند MO40، CK45، 4140)
  • آلیاژهای آلومینیوم: با ترکیب آلومینیوم و عناصر دیگر مانند مس، منیزیم، سیلیسیم و منگنز، دارای وزن کم، هدایت الکتریکی و حرارتی بالا، و مقاومت در برابر خوردگی هستند و در صنایع هوافضا، ساخت و ساز، و بسته بندی کاربرد دارند. (مانند 6061، 5052، 3003)
  • مس و آلیاژهای مس: با ترکیب مس و عناصر دیگر مانند روی، قلع، نیکل و آلومینیوم، دارای هدایت الکتریکی و حرارتی بالا، چقرمگی و شکل پذیری خوب، و مقاومت در برابر خوردگی هستند و در صنایع برق، الکترونیک، و لوله کشی کاربرد دارند. (مانند C1100، C2700، C3600)
  • آلیاژهای تیتانیوم: با ترکیب تیتانیوم و عناصر دیگر مانند آلومینیوم، وانادیوم و مولیبدن، دارای استحکام بالا به نسبت وزن، مقاومت در برابر خوردگی عالی و در صنایع هوافضا، پزشکی، و شیمیایی کاربرد دارند. (مانند Ti-6Al-4V، Ti-5Al-2.5Sn، Ti Grade 2)

انواع ورق آلیاژی

  1. دسته بندی بر اساس کاربرد

  • ورق های ضد زنگ: با محتوای کروم بالا، دارای مقاومت در برابر خوردگی عالی در برابر آب، رطوبت، مواد شیمیایی و اسیدها هستند و در صنایع غذایی، پزشکی، و شیمیایی کاربرد دارند. (مانند 304، 316، 420)
  • ورق های گالوانیزه: با روکش روی، دارای مقاومت در برابر خوردگی در برابر زنگ زدگی و رطوبت هستند. پایین بودن قیمت ورق گالوانیزه نسبت به ورق استیل باعث می شود که از آن در صنایع مختلفی استفاده شود.
  • ورق های نسوز: با ترکیب آلیاژهای خاص، دارای مقاومت بالا در برابر حرارت و آتش هستند و در کوره ها، دودکش ها، و صنایع فولاد کاربرد دارند.
  • ورق های ابزار: با محتوای کربن بالا، دارای سختی و استحکام بالا برای برش، سوراخ کاری و قالب گیری هستند و در صنایع ابزارسازی و قالب سازی کاربرد دارند.
  1. معرفی برخی از ورق های آلیاژی رایج

  • ورق ST37 یا ورق سیاه : فولاد کم آلیاژ با استحکام و چقرمگی متوسط ​​برای ساخت و ساز، لوله ها و پروفیل ها
  • ورقA516: فولاد کم آلیاژ با مقاومت در برابر فشار بالا برای دیگ های بخار و مخازن تحت فشار
  • ورق ck45 : فولاد آلیاژی با استحکام و چقرمگی بالا برای ساخت قطعات ماشینی و ابزار
  • ورق mo40 : فولاد آلیاژی با استحکام و سختی بالا برای قالب سازی، ابزارسازی و کار سرد
  • ورق آلومینیوم 6061: آلیاژ آلومینیوم با وزن کم، استحکام بالا و شکل پذیری خوب برای صنایع هوافضا، ساخت و ساز و حمل و نقل و نبشی آلومینیوم
  • ورق آلومینیوم 5052: آلیاژ آلومینیوم با مقاومت در برابر خوردگی بالا برای صنایع غذایی، شیمیایی و دریایی
  • ورق مسی C1100: مس خالص با هدایت الکتریکی بالا برای سیم ها، کابل ها و اتصالات
  • ورق مسی C2700: آلیاژ مس با استحکام و چقرمگی بالا برای لوله ها، شیرآلات و مبدل های حرارتی
  • ورق استیل 304: فولاد ضد زنگ با مقاومت در برابر خوردگی عالی برای صنایع غذایی، پزشکی و شیمیایی
  • ورق استیل 316: فولاد ضد زنگ با مقاومت در برابر خوردگی و دمای بالا برای صنایع شیمیایی، دارویی و دریایی
  • ورق استیل 420: فولاد ضد زنگ با سختی بالا برای چاقوها، تیغه ها و ابزارهای برش

معرفی برخی از ورق های آلیاژی رایج

ورق غیر آلیاژی چیست؟

ورق غیر آلیاژی به ورقی گفته می شود که در ترکیب شیمیایی آن، عمداً عناصری به غیر از فلز پایه اضافه نشده باشد. این نوع ورق ها از یک فلز خالص مانند فولاد، آلومینیوم یا مس ساخته می شوند. ورق های غیر آلیاژی به طور کلی ارزان تر از ورق های آلیاژی هستند، اما خواص مکانیکی و فیزیکی آنها نیز محدودتر است. در مقابل پیچیدگی ورق های آلیاژی، ورق های غیر آلیاژی با اتکا به ساختار ساده خود، کارایی و اقتصادی بودن را ارائه می کنند. این ورق ها از فلزات خالصی مانند فولاد، آلومینیوم یا مس تشکیل شده اند که هر کدام مزایا و معایب خاص خود را دارند.

ورق غیر آلیاژی چیست؟

  • فولاد غیر آلیاژی: با وجود استحکام و شکل پذیری مناسب، در برابر خوردگی ضعیف تر است و برای کاربردهایی مانند ساخت و ساز و تولید لوله های نازک استفاده می شود.
  • آلومینیوم غیر آلیاژی: با وزن کم، چگالی پایین و مقاومت در برابر خوردگی بالا، در صنایع هوافضا، بسته بندی و ساخت لوازم خانگی کاربرد دارد.
  • مس غیر آلیاژی: با هدایت الکتریکی و حرارتی بالا، در سیم ها، کابل ها و مبدل های حرارتی استفاده می شود.

در حالی که ورق های غیر آلیاژی به دلیل سادگی، قیمت مناسب تری دارند، ممکن است در برخی کاربردها مانند محیط های خورنده یا شرایطی که نیاز به استحکام بالا است، محدودیت داشته باشند.

راهنمای انتخاب ورق آلیاژی و غیر آلیاژی

انتخاب ورق مناسب برای یک پروژه خاص، به عوامل مختلفی مانند نیازهای مکانیکی، فیزیکی و شیمیایی پروژه، شرایط محیطی و بودجه بستگی دارد. در این راهنما، به بررسی گام های کلیدی برای انتخاب ورق آلیاژی یا غیر آلیاژی می پردازیم:

تعیین نیازهای پروژه

  • استحکام و سختی: چه میزان استحکام و سختی برای تحمل بارهای مورد نظر پروژه لازم است؟
  • مقاومت در برابر خوردگی: آیا ورق در معرض مواد شیمیایی، رطوبت یا اتمسفر خورنده قرار می گیرد؟
  • شکل پذیری و جوش پذیری: آیا ورق باید شکل داده، خم شده یا جوش داده شود؟
  • شرایط محیطی و دمایی: ورق در چه شرایط آب و هوایی و در چه دمایی مورد استفاده قرار می گیرد؟
  • محدودیت های وزنی و ابعادی: چه محدودیت هایی از نظر وزن و ابعاد برای ورق وجود دارد؟
  • بودجه و هزینه ها: چه مقدار بودجه برای خرید ورق در نظر گرفته شده است؟

راهنمای انتخاب ورق آلیاژی و غیر آلیاژی

تفاوت کلی ورق های آلیاژی و غیر آلیاژی

  • ورق های آلیاژی: به طور کلی ورق های آلیاژی به نسبت ورق های غیر آلیاژی, قوی تر، سخت تر، چقرمه تر، مقاوم تر در برابر خوردگی هستند قیمت ورق آلیاژی گران تر از قیمت ورق غیر آلیاژی می باشد.
  • ورق های غیر آلیاژی: به طور کلی ضعیف تر، نرم تر، شکننده تر، کم مقاوم تر در برابر خوردگی، اما ارزان تر هستند.

تفاوت کلی ورق های آلیاژی و غیر آلیاژی

نتیجه گیری

ورق  های آلیاژی و غیر آلیاژی هر کدام مزایا و معایب خاص خود را دارند. انتخاب ورق مناسب برای یک پروژه خاص به نیازهای  پروژه و میزان بودجه ای که قرار است برای پروژه صرف شود بستگی دارد. برای دریافت اطلاعات بیشتر از فولاد های آلیاژی و غیر آلیاژی می توانید با مراجعه به مقاله ی تفاوت میلگرد آلیاژی با میلگرد غیر آلیاژی از دید وسیع و جامع تری نسبت به این موضوع برخوردار شوید.

دیدگاه‌ خود را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

اسکرول به بالا