در دنیای ساخت و ساز، آگاهی از مشخصات فنی انواع تیرآهن هاش از اهمیت ویژه ای برخوردار است. این تیرآهن به دلیل طراحی منحصر به فردش که شبیه به حرف "H" است، قادر به تحمل بارهای سنگین و توزیع یکنواخت نیروها می باشد. در این مقاله، به بررسی انواع تیرآهن هاش، ویژگی ها و کاربردهای آن ها خواهیم پرداخت و نکات مهمی را برای انتخاب مناسب این مقاطع ارائه خواهیم کرد. همچنین، به قیمت تیرآهن هاش و استانداردهای مرتبط با آن نیز اشاره خواهد شد.
تعریف تیرآهن هاش
تیرآهن هاش به دلیل شکل ظاهری اش که به حرف انگلیسی "H" شباهت دارد، نام گذاری شده است. این نوع تیرآهن دارای دو بال و یک جان عمود بر آن ها است که طراحی آن، قابلیت تحمل بارهای بیشتر و توزیع یکنواخت تر نیروها را ممکن می سازد. تیرآهن H در انواع مختلفی تولید می شود که هر یک ویژگی ها و کاربردهای خاص خود را دارند.
انواع تیرآهن هاش
تیرآهن های هاش به سه دسته اصلی تقسیم می شوند که هرکدام متناسب با نوع پروژه و میزان بارگذاری انتخاب می شوند:
تیرآهن هاش سنگین
تیرآهن های هاش سنگین به دلیل ضخامت بال و جان بیشتر، برای پروژه های بزرگ و سازه های با بارگذاری بالا مناسب هستند. این تیرآهن ها معمولاً در سازه های صنعتی و پروژه های عمرانی سنگین به کار می روند. مهم ترین ویژگی های آن ها عبارت اند از:
- تحمل بار بالا: مناسب برای ساختمان های بلند، برج ها و پل ها
- استحکام سازه ای زیاد: عملکرد مطلوب در برابر نیروهای افقی و عمودی
تیرآهن هاش سبک
تیرآهن های هاش سبک، همان طور که از نام آن ها پیداست، ابعاد و وزن کمتری دارند و برای پروژه های سبک تر و کم ارتفاع مناسب اند. این نوع تیرآهن بیشتر در ساختمان های مسکونی و سازه های کوچک استفاده می شود. از جمله ویژگی های آن می توان به موارد زیر اشاره کرد:
- سبکی و سهولت اجرا: نصب آسان و سرعت بالای اجرا
- قیمت اقتصادی تر: هزینه کمتر نسبت به تیرآهن های هاش سنگین
تیرآهن هاش فوق سنگین
تیرآهن های هاش فوق سنگین با بال و جان بسیار ضخیم، برای پروژه های خاص با بارگذاری بسیار زیاد طراحی شده اند. این نوع تیرآهن معمولاً در سازه های عظیم صنعتی، نیروگاه ها و پروژه های ویژه عمرانی مورد استفاده قرار می گیرد. ویژگی های شاخص آن عبارت اند از:
- ظرفیت باربری بسیار بالا: مناسب برای سازه های فوق سنگین و خاص
- پایداری و دوام فوق العاده: عملکرد مطمئن در شرایط بارگذاری شدید و طولانی مدت
جدول مقایسه انواع تیرآهن هاش (HEA، HEB و HEM) و کاربرد آن ها
| نوع تیرآهن هاش | نام رایج | علامت اختصاری | عرض بال (b) | وزن نسبی | کاربرد اصلی |
|---|---|---|---|---|---|
| هاش سبک | تیرآهن هاش سبک | HEA | عریض و یکنواخت | سبک | ستون های با بار متوسط، سازه های چندطبقه |
| هاش سنگین | تیرآهن هاش سنگین | HEB | عریض و یکنواخت | سنگین | ستون های اصلی، سازه های سنگین و صنعتی |
| هاش فوق سنگین | تیرآهن هاش فوق سنگین | HEM | بسیار عریض و ضخیم | فوق سنگین | سازه های خاص با بارگذاری بسیار بالا |
تیرآهن هاش چگونه تولید می شود؟ | بررسی مراحل ساخت HEA، HEB و HEM
تولید تیرآهن هاش (HEA، HEB و HEM) از طریق فرآیند نورد گرم فولاد انجام می شود؛ روشی که دقت ابعادی، استحکام مکانیکی و یکنواختی مقطع را تضمین می کند. در این فرآیند، شمش فولادی پس از گرم شدن در دمای بالا، از میان مجموعه ای از غلتک های مخصوص عبور داده می شود تا به تدریج به مقطع H شکل با بال های پهن و جان ضخیم تبدیل شود.
کنترل دقیق ضخامت جان و بال ها در حین نورد، تفاوت اصلی بین تیرآهن های هاش سبک، سنگین و فوق سنگین را ایجاد می کند. پس از شکل دهی نهایی، تیرآهن ها تحت عملیات خنک کاری، برش در طول های استاندارد و کنترل کیفیت قرار می گیرند تا از تطابق آن ها با استانداردهای اروپایی مانند EN و DIN اطمینان حاصل شود. نتیجه این فرآیند، تولید مقاطعی با ظرفیت باربری بالا و عملکرد مطمئن در سازه های ساختمانی و صنعتی است.
جدول مراحل تولید تیرآهن هاش (HEA، HEB و HEM) به روش نورد گرم
| مرحله تولید | شرح فرآیند | هدف و نتیجه |
|---|---|---|
| تأمین شمش فولادی | استفاده از شمش یا بیلت فولادی با ترکیب شیمیایی کنترل شده | تضمین کیفیت و خواص مکانیکی تیرآهن |
| پیش گرم کردن | حرارت دهی شمش در کوره های نورد تا دمای مناسب | آماده سازی فولاد برای شکل دهی یکنواخت |
| نورد گرم اولیه | عبور شمش از غلتک ها برای کاهش سطح مقطع | شکل گیری اولیه جان و بال ها |
| نورد نهایی H شکل | فرم دهی دقیق مقطع H با کنترل ضخامت جان و بال | تولید تیرآهن هاش سبک، سنگین یا فوق سنگین |
| خنک کاری کنترل شده | کاهش تدریجی دما پس از نورد | افزایش استحکام و پایداری ابعادی |
| برش و شاخه زنی | برش تیرآهن در طول های استاندارد | آماده سازی برای حمل و مصرف |
| کنترل کیفیت | بررسی ابعاد، وزن و تطابق با استاندارد EN/DIN | اطمینان از کیفیت نهایی محصول |
کاربردهای تیرآهن هاش
تیرآهن هاش در زمینه های مختلفی کاربرد دارد که برخی از آن ها عبارتند از:
- ساختمان های بلند: استفاده از تیرآهن هاش در ساخت اسکلت ساختمان های بلند و سازه های فلزی مقاوم.
- پل ها: به عنوان سازه های اصلی در ساخت پل های جاده ای و پل های عابرپیاده.
- سازه های صنعتی: کاربرد در کارخانه ها و سازه های فلزی بزرگ صنعتی.
- تاسیسات دریایی: به عنوان تیرک های پشتیبانی در ساخت دکل ها و اسکله ها.
نکات مهم در انتخاب تیرآهن هاش
هنگام خرید تیرآهن هاش، توجه به نکات زیر حائز اهمیت است:
- نوع پروژه: مشخص کنید که برای کدام نوع پروژه به تیرآهن نیاز دارید؛ آیا نوع سنگین یا سبک؟
- تحمل بار: محاسبه بارهایی که تیرآهن باید تحمل کند، امری ضروری است.
استانداردهای مرجع طراحی، مواد و کیفیت در تیرآهن های هاش
در بررسی تیرآهن های هاش (HEA، HEB و HEM)، شناخت استانداردها تنها به ابعاد مقطع محدود نمی شود. علاوه بر استانداردهای ابعادی اروپایی، مجموعه ای از استانداردهای بین المللی نیز وجود دارند که به جنس فولاد، کنترل کیفیت و اصول طراحی سازه های فولادی می پردازند و نقش مکمل در انتخاب و استفاده صحیح از تیرآهن هاش دارند.
استانداردهای مرجع طراحی، جنس فولاد و کنترل کیفیت تیرآهن هاش (HEA، HEB، HEM)
| نام استاندارد | ابعادی است؟ | حوزه کاربرد | توضیح کوتاه |
|---|---|---|---|
| EN (European Norm) | بله | ابعاد و کیفیت مقاطع فولادی | مرجع اصلی تعیین ابعاد تیرآهن های IPE و هاش (HEA، HEB، HEM) |
| DIN | بله | ابعاد و مشخصات فنی | استاندارد آلمانی قدیمی تر که پایه بسیاری از استانداردهای EN است |
| ASTM | خیر | جنس و خواص فولاد | مشخص کننده ترکیب شیمیایی و خواص مکانیکی فولاد |
| ISO | خیر | کیفیت و فرآیند تولید | تمرکز بر سیستم های مدیریتی و کنترل کیفیت تولید |
| ISIRI | خیر | ضوابط ملی ایران | استاندارد ملی ایران که اغلب بر اساس EN و DIN تدوین شده |
| AISC | خیر | طراحی سازه فولادی | مرجع اصول طراحی، محاسبات و اجرای سازه های فولادی |
استانداردهای ابعادی تیرآهن هاش HEA، HEB و HEM در EN و DIN
| نوع تیرآهن هاش | علامت استاندارد | استاندارد اروپایی | استاندارد آلمانی | استاندارد بین المللی رایج |
|---|---|---|---|---|
| هاش سبک | HEA | EN 10365 | DIN 1025-3 | EN / DIN |
| هاش سنگین | HEB | EN 10365 | DIN 1025-2 | EN / DIN |
| هاش فوق سنگین | HEM | EN 10365 | DIN 1025-4 | EN / DIN |
رعایت این استانداردها به تأمین کیفیت و ایمنی سازه ها کمک می کند.
اهمیت شناخت انواع تیرآهن هاش در انتخاب آن ها: تیرآهن هاش با طراحی خاص و قابلیت های سازه ای بالا، انتخابی مطمئن برای پروژه های ساختمانی و صنعتی است. شرکت فولاد حامیران با عرضه انواع تیرآهن هاش مطابق با استانداردهای بین المللی، به عنوان یکی از تأمین کنندگان معتبر آهن آلات ساختمانی شناخته می شود. با بهره گیری از مشاوره تخصصی کارشناسان این مجموعه و دسترسی به قیمت های رقابتی، می توانید متناسب با نیاز پروژه خود، بهترین انتخاب را داشته باشید. خرید از فولاد حامیران، مسیر تأمین مطمئن و حرفه ای مصالح را برای شما هموار می کند.
