ماشینآلات معدنی دیگر صرفاً ابزار استخراج نیستند؛ عملکرد آنها مستقیماً بر حجم استخراج، هزینه تولید، تامین مواد اولیه و در نهایت عملکرد صنایع معدنی و فولادی اثر میگذارد. در شرایطی که توسعه ظرفیتهای معدنی کشور به افزایش بهرهوری وابسته شده، فرسودگی ناوگان به یکی از چالشهای مهم این بخش تبدیل شده است.
برآوردهای منتشرشده در سال ۱۴۰۴ از فرسودگی حدود ۲۰ هزار دستگاه ماشینآلات معدنی حکایت داشت. همزمان، برنامه هفتم توسعه رشد ۱۳ درصدی بخش معدن را هدفگذاری کرده است؛ هدفی که مسئولان معدنی دستیابی به آن را بدون نوسازی تجهیزات، توسعه فناوری و افزایش بهرهوری دشوار میدانند.
نوسازی ناوگان معدنی چه اثری بر زنجیره فولاد دارد؟
اهمیت ماشینآلات زمانی بیشتر مشخص میشود که زنجیره تولید را از معدن تا کارخانه دنبال کنیم. کاهش ظرفیت عملیاتی لودرها، بیلهای مکانیکی، دامپتراکها و تجهیزات حفاری میتواند سرعت استخراج و جابهجایی مواد معدنی را کاهش دهد و هزینه تعمیر، نگهداری و توقف عملیات را افزایش دهد. در نتیجه، تامین پایدار سنگآهن و سایر مواد اولیه مورد نیاز صنایع فولادی نیز تحت تاثیر قرار میگیرد.
در سالهای ۱۴۰۴ و ۱۴۰۵، سیاستهای مرتبط با تامین تجهیزات نیز تغییراتی داشته است. از جمله در خرداد ۱۴۰۵، محدودیت سقف ارزی واردات ماشینآلات معدنی بالای پنج سال حذف شد؛ اقدامی که با هدف تسهیل تامین تجهیزات و نوسازی ناوگان انجام گرفت. در همین گزارشها تاکید شده که بیش از ۶۰ درصد هزینههای معدنکاری میتواند به ماشینآلات وابسته باشد.
آینده معدن از مسیر بهرهوری میگذرد
مسئله اصلی صنعت معدن تنها افزایش تعداد ماشینآلات نیست؛ بهرهوری، عمر تجهیزات، دسترسی به قطعات، خدمات پس از فروش و فناوری مورد استفاده نیز اهمیت دارند.
از این رو، ترکیبی از نوسازی ناوگان، تامین ماشینآلات موردنیاز، توسعه ساخت داخل و حرکت به سمت هوشمندسازی میتواند ظرفیت استخراج معادن را افزایش دهد. در نهایت، هرچه حلقه معدن کارآمدتر باشد، تامین مواد اولیه صنایع پاییندستی از جمله فولاد نیز پایدارتر خواهد شد؛ موضوعی که ماشینآلات معدنی را به یکی از حلقههای راهبردی زنجیره تولید کشور تبدیل کرده است.
