تفاوت ورق سیاه و ورق گالوانیزه چیست؟

ضخامت ورق گالوانیزه

در زندگی امروزی، بیشترین محصولات فلزی به ‌صورت ورق های فولادی تولید می شوند که هرکدام از آنها، به صورت مستقیم و غیرمستقیم برای اهداف خاصی مورد استفاده قرار می ‌گیرند. این ورق ها که از مواد مختلفی تشکیل شده، ضخامتی حدود شش میلیمتر دارند که هم از طریق نورد گرم و هم از طریق نورد سرد در کارخانه تولید می‌ شوند که در نهایت برای تولید وسایل و تجهیزات ثانویه مورد استفاده قرار می گیرند. البته باید توجه داشت که ورق‌ های فولادی خود انواع بسیار متنوعی دارند که هر کدام برای برخی مصارف مناسب ‌ترند؛ به عبارتی برخی در بخش های مختلف صنعت و برخی نیز در ساختمان سازی مورداستفاده قرار می گیرند.

ورق های فولادی از سطح صاف و مسطحی نسبت به فلزات دیگر برخوردارند. مزیت ورق های فولادی نسبت به دیگر ورق های برشی و شیت، در شکل رول و کلاف بودن آن است و این شکل ظاهری سبب شده تا عرضه این محصول تا حد قابل توجهی بالاتر از دیگر ورق های فلزی باشد. چنین ورق هایی نمونه های متنوعی دارد که با استفاده از مواد اولیه مختلف به روش های گوناگونی تهیه و نامگذاری می شوند.

نوع و روش تولید ورق ‌های فولادی و همچنین استاندارهایی که بر اساس آن تولید شده اند، موجب شده، هر کدام دارای خاصیت ‌ها و قابلیت‌ های خاص خود باشند. از انواع مختلف آن به ورق سیاه و ورق گالوانیزه اشاره کرد که می‌ تواند در پروژه ‌های صنعتی و عمرانی استفاده ‌های متنوعی داشته باشد. فولاد حامیران به خریداران خود اطمینان می دهد کلیه محصولات این شرکت از کیفیت و سلامت برخوردارند.

این مقاله بر آن است که با کمک کارشناسان فولاد حامیران، اطلاعات جامعی در خصوص تفاوت ورق سیاه و ورق گالوانیزه را برای مخاطبین خود بازگو کند تا دلایل خرید و استفاده از آن را بدانند و در زمان خرید ورق با مشکلاتی مواجه نشوند و به راحتی ورق مورد نیاز پروژه خود را در کسری از زمان خریداری کنند.

کارشناسان فولاد حامیران اطلاعات جامعی پیرامون تفاوت میان ورق سیاه و ورق گالوانیزه در اختیار مشتریان قرا داده تا علت و دلایل خرید آن برای مشتران روشن شده و در زمان خرید ورق با مشکلی مواجه نشده و محصولات موردنیاز خود را در کسری از زمان خریداری کنند. برای اطلاعات بیشتر در این باره تا آخر مطلب همراه ما باشید.

چرا ورق سیاه و ورق گالوانیزه؟

ورق ‌های فولادی، هر چند شباهت ‌های زیادی با یکدیگر دارند، اما دارای تفاوت ‌هایی هم هستند. ورق سیاه و ورق گالوانیزه، جزو پرطرفدارترین مقاطع فولادی در صنایع مختلف در ایران و جهان هستند که بسیار مورد استفاده صنعتگران قرار می گیرند. ویژگی ها و قابلیت های ورق های سیاه و گالوانیزه موجب شده که هر کدام بر پایه کارایی شان در صنعت مورد استفاده قرار می گیرند. در ابتدا برای مقایسه ورق سیاه و ورق گالوانیزه بهتر است با تعاریف آنها آشنا شویم. در ادامه درخواهید یافت که کدام ورق برای پروژه شما مناسب تر است.

ورق گالوانیزه 50

به گفته کارشناسان فولاد حامیران، پایه ورق سیاه و ورق گالوانیزه، آلیاژهای فولاد می باشد. اما ذکر این نکته ضروری است که این دو ورق، از نظر ساختار و ویژگی های ظاهری و شیمیایی کاملا با هم متفاوت هستند و هر دو دارای جدول استاندارد، خواص و کاربردهای متفاوتی هستند.

ورق سیاه از طریق فرآیند نورد گرم و ورق گالوانیزه از طریق فرایند نورد سرد تولید می شوند. معمولا فولادی که طی فرآیند نورد گرم تولید می شود کیفیت پایین تری نسبت به ورق نورد سرد دارد و همچنین ورق هایی که در فرایند نورد گرم تولید می شوند بلافاصله برای تولید محصول مورد استفاده قرار می گیرند و به گرمایش مجدد نیاز ندارند.

ورق سیاه چیست؟

ورق سیاه از پرکاربردترین مقاطع فولادی است که طی فرایند نورد گرم و تحت دمای بالا تولید و رنگ زدایی آن در مراحل نورد اولیه و نهایی انجام و به تدریج از ضخامت آن کاسته می شود تا به 1.2 تا 16 میلی‌متر می رسد و در نهایت پس از رول پیچ شدن به بازار عرضه می ‌شود. گاهی اوقات سری اقداماتی مانند کاهش وزن رول پیچ، بهبود خواص مکانیکی، سطح‌بندی ورق و برش سبک و سنگین ورق برای تکمیل عملیات نورد گرم نیز انجام می ‌شود.

کاربرد ورق سیاه

کاربرد ورق سیاه در صنایع و ساختمان سازی بسیار گسترده است. از مهمترین موارد استفاده می توان به ساخت سدها، پتروشیمی ‌ها و تجهیزات صنایع سنگین اشاره کرد. این ورق ‌ها به صورت مستقیم یا بعد از تبدیل به مصالح ساختمانی مانند تیرآهن، نبشی و ناودانی در ساختمان ‌ها مورد استفاده قرار می‌ گیرند. اما کاربردهای دیگری هم برای ورق سیاه وجود دارد که عبارتند از:

  • استفاده در صنایع کشتی سازی
  • ساخت بدنه و استحکامات داخل خودروها
  • ساخته انواع لوله و پروفیل
  • تولید تانکرهای گوناگون

استانداردهای ورق سیاه

این ورق‌ها در استانداردهای مختلفی تولید شده و کاربردهای گوناگونی دارند. در این جا تعدادی از رایج ‌ترین استانداردها و کاربردشان را بیان خواهیم کرد.

  • مصالح ساختمانی مانند آبگرمکن، انواع پروفیل ‌ها (بسته یا باز در حالت‌ های ستونی، قوطی، فرانسوی، چهارچوب و…) و تیرآهن‌ ها
  •  تجهیزات کشاورزی
  •  در صنعت خودرو برای برای ساخت رینگ چرخ و قطعات دیگر
  •  صنعت کشتی ‌سازی برای مخازن آن و تانکرسازی و مخازن و لوله ‌های نفتی
  •  صنایع فلزی سنگین
  •  گاردریل و تجهیزات ترافیکی
  •  ورق
  •  پانچ
  •  تسمه

ذکر این نکات نیز خالی از لطف نیست:

گرید ST37 برای صنایع سبکی مثل تجهیزات ساختمانی و تولید پروفیل کاربرد داشته و در مقابل از گرید ST52 به علت سختی بیشتر برای تانکرسازی و صنایع سنگین استفاده می شود.
– ورق سیاه ST33 که با نام ورق سیاه ST37 نیز شناخته می شود در صنعت و ساختمان کاربرد چشمگیری دارد.
– برای برخی لوله های نفتی خاص و ساخت تانکر و سیلندر گاز نیز از ورق ST44 که با نام ورق ST52 نیز شناخته می شود، استفاده می شود.
– برای ساخت ماشین آلات و ساخت کشتی از DD11 و DD12 و DD13 و STW22 استفاده می شود.
– جهت ساخت مخازن و لوله‌های تحت فشار از A285-GRC و A596-GR استفاده می شود.
– با توجه به کاربرداین ورق ضخامت های ۱.۵ میل تا ۱۵ میل در بازار به صورت رول یا کلاف ارائه می شود.
– ورق سیاه با ضخامت ۱۵ میل به بالا نیز فقط به صورت شیت در بازار ارائه می شود.
– از دیگر ابعاد ورق سیاه می توان به انداره های ۱۰۰۰*۲۰۰۰ میلیمتر ،۱۲۵۰*۲۵۰۰ میلیمتر ، ۱۰۰۰*۶۰۰۰ میلیمتر ، ۲۰۰۰*۶۰۰۰ میلیمتر اشاره کرد.

ویژگی های ورق سیاه

از جمله ویژگی های این ورق می توان به موارد ذیل اشاره کرد:

  • استحکام کششی بالا
  • انعطاف بسیار خوب
  • ایمن در برابر آسیب های جابه جایی و انتقال
  • مقاومت مثال زدنی در برابر ضربات و فشارهای احتمالی

خرید ورق آلیاژی

در این قسمت به تعریف کلی ورق گالوانیزه، کاربرد، استانداردها و ویژگی های آن می پردازیم:

ورق گالوانیزه چیست؟

گالوانیزه سازی یا فرآیند گالوانیزاسیون را با کمترین اغراق می توان یکی از مهمترین ابداعات دنیای امروزی به شمار آورد، زیرا ساختمان ها و خودروها به سبک روزگار دور وجود داشته و مردم در خانه هایی با سقف شیروانی زندگی می کردند اما از زمانی که ورق گالوانیزه در زندگی مدرن امروز جای گرفت ساخت و ساز و صنایع و اتوماسیون گسترده شده و پیشرفت کردند.

ورق گالوانیزه، ورق فولادی است که با عنصر روی پوشش داده شده تا علاوه بر اینکه مانع ورود رطوبت و اکسیژن به فولاد می شود؛ از آنها در مقابل عوامل خورنده نیز محافظت می کند. روش های مختلفی برای فرآیند گالوانیزاسیون وجود دارد اما متداول ترین آن استفاده از گالوانیزه گرم است.

فولاد گالوانیزه از محبوب ترین فولادهای جهان است زیرا از دوام طولانی، استحکام و شکل پذیری به همراه مقاومت در برابر خوردگی نیز برخوردار است. این ورق‌ ها شامل طیف وسیعی از ورق‌ های فولادی گالوانیزه و الکترو گالوانیزه به صورت غوطه وری گرم هستند. البته این ورق‌ ها مزیت دیگری هم دارند و آن قابلیت ترمیم آن‌ ها در صورت خراب شدن یا آسب دیدن لایه رویی ‌شان می باشد. در صورتی که اگر ورق ‌های فولادی ضد زنگ دچار آسیب شوند، این آسیب به خود ورق نیز وارد خواهد شد.

انواع ورق گالوانیزه

باتوجه فاکتورهای مختلفی که ورق های گالوانیزه دارند، آنها را دسته بندی کرده که مهم ‌ترین این فاکتورها روش تولید و نوع شکل ‌دهی آنهاست. دو روش برای اعمال پوشش روی سطح ورق وجود دارد که بر این اساس، ورق گالوانیزه در دو گروه گرم و سرد، قرار می‌گیرند.

ورق گالوانیزه گرم
برای ساخت ورق گالوانیزه گرم، روش‌های مختلفی وجود دارد که تولیدکنندگان ورق گالوانیزه در ایران، معمولا از روش ‌های حرارتی (ورق سیاه را از یک استخر حاوی فلز روی که دمایی نزدیک به 460 درجه سانتی‌گراد دارد، عبور می‌دهند)، روش گالوانیلیک (پس از عبور ورق سیاه از استخر روی مذاب، آن را حرارت می دهند تا پیوند فولاد و فلز روی، مستحکم شود و پیش گالوانیزه (ابتدا ورق سیاه را مورد شست و شو و اسید شویی قرار می دهند و سپس به حالت رفت و برگشتی آن را از حمام روی مذاب عبور می دهند). استفاده می کنند.

ورق گالوانیزه سرد
ورق گالوانیزه یکی از محصولات فولادی است که توسط یک لایه مخصوص روی، پوشیده می‌شود تا در برابر خوردگی، زنگ زدگی، رطوبت، ضربه و… مقاومت بالایی داشته باشد. ورق گالوانیزه به دو روش رایج نورد گرم و نورد سرد تولید می‌شود. اما مراحل پوشاندن ورق‌های فولادی با آلیاژ روی، در دمای 460 درجه سانتی‌گراد انجام می‌گیرد.

کاربردهای ورق گالوانیزه

اغراق نیست اگر بگوییم ورق گالوانیزه بهترین انتخاب برای ساخت اغلب تجهیزات فلزی است. به عنوان نمونه کاربرد ورق گالوانیزه در صنایع خودرو سازی مشهود است که بخش بزرگی از تولیدات را به صورت انبوه به خود اختصاص می دهد. چنین قیاسی نشان دهنده حجم بالای استفاده از ورق گالوانیزه در تولیدات روزمره است.

از کاربردهای این ورق ها می توان به استفاده در صنعت خودروسازی، ساخت سقف انواع سوله‌، ساخت کابینت آشپزخانه ، استفاده برای تولید تانکرهای آب، راویزهای ساختمانی و مصالح این چنینی دیگر و تولید لوله ‌های انتقال آب اشاره کرد.

استانداردهای ورق گالوانیزه

با توجه به اینکه ورق گالوانیزه از قرار دادن یک پوشش روی، بر سطح ورق ‌های روغنی تولید می ‌شود، استانداردهای آن نیز مطابق با استاندارد ورق روغنی می باشد که در تولید آن استفاده شده است. در کشور ما تمامی تولیدکنندگان ورق گالوانیزه، از استاندارد ملی ISIRI 8459 برای تولید ورق گالوانیزه گرم و سرد استفاده می‌ کنند. این استاندارد به صورت عمومی الزامات روش‌ های آبکاری فلزات را تشریح می‌ کند و به همین دلیل، این تولیدکنندگان از استانداردهای بین‌المللی زیر نیز بهره می‌برند:

  • استاندارد اروپایی EN 10346 برای ساخت ورق گالوانیزه گرم
  • استاندارد آمریکایی ASTM A653 برای ساخت ورق گالوانیزه گرم
  • استاندارد استرالیایی AS/NZS 4680 شامل الزامات ساخت، تست و تعمیر انواع ورق‌ های گالوانیزه
  • استاندارد کانادایی CAN/CSA G164 شامل الزامات آبکاری فلزات به منظور استفاده در صنعت مخابرات و برق

ویژگی های ورق گالوانیزه

بدون شک، نه تنها مهم ‌ترین ویژگی ورق‌ گالوانیزه، مقاومت در برابر خوردگی و اکسید آهن است؛ بلکه این ورق ‌ها ویژگی‌ های دیگری مانند مقاومت فوق العاده در برابر خوردگی، مقاومت صددرصدی در موقعیت های آب و هوایی متفاوت، آماده سازی در زمان کم، ایجاد استحکام بالا و فرآیند معاینه و بازرسی فنی ساده را نیز دارا می باشند.

تفاوت های ورق گالوانیزه با ورق سیاه

ورق سیاه و ورق گالوانیزه هر دو از پرکاربردترین ورق ها در صنعت ایران و جهان هستند. با وجود شباهت ‌های زیادی که با یکدیگر دارند، دارای تفاوت‌ هایی هم هستند. در مطالب قبل به بررسی و توضیح در مورد ورق سیاه و ورق گالوانیزه پرداختیم اکنون به مهمترین تفاوت های این دو ورق می پردازیم.

  • زمان تولید ورق گالوانیزه بسیار سریع است یعنی حتی اگر یک ورق گالوانیزه به کارخانه سفارش داده شود در کمترین زمان تحویل داده می شود. در صورتی که برای تولید ورق های سیاه زمان زیادی لازم است.
  • ورق سیاه مثل سایر ورق های فولادی مقاومت زیادی در برابر خوردگی و زنگ زدگی ندارد، در حالی که ورق گالوانیزه طوری طراحی و ساخته شده است که در رطوبت بالا قابل استفاده می باشد.
  • ظاهر ورق های سیاه مات بوده در حالی که ورق های گالوانیزه کاملا صاف، صیقلی و شفاف هستند.
  • ورق سیاه از نوع ورق فولادی پایه و ورق گالوانیزه از نوع ورق فولادی ثانوی است. یعنی ممکن است که ورق گالوانیزه از ورق سیاه تولید شده باشد.
  • ورق سیاه کاربرد عمومی تری در صنایع بزرگ دارد. اما ورق گالوانیزه بصورت اختصاصی و جزیی تر در صنایع مختلف کاربرد دارد.
  • ابعاد ورق های سیاه که در بازار موجود است، بسیار متنوع تر از ابعادی است که برای گالوانیزه یافت می شود.
  • قیمت ورق گالوانیزه بسیار گران‌تر از ورق سیاه است. در مواردی که هیچ اولویت خاصی در انتخاب این دو نوع ورق، پیش روی افراد نباشد، معمولا ورق سیاه را به دلیل قیمت پایینی که دارد خریداری می‌کنند.
  • تفاوت ورق سیاه و ورق گالوانیزه در استحکام خمشی و استحکام کششی قابل توجه است. به طور کلی، ورق سیاه نسبت به ورق گالوانیزه استحکام کششی و استحکام خمشی کمتری دارد. تفاوت ورق سیاه و ورق گالوانیزه در استحکام خمشی فاحش‌تر است. به طور کلی می‌توان جمع‌بندی کرد که ورق گالوانیزه استحکام و سختی بالاتری نسبت به ورق سیاه دارد.

مقالات بیشتر

اسکرول به بالا